T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI  İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı	:	62030549-120[94-2014/486]-2157		03/09/2014
Konu	:	Seminer vermek amacıyla yurt dışından getirilen eğitimcilere ödenen bedellerden vergi tevkifatı yapılıp yapılmayacağı hk.

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, Danimarka, Almanya, Hollanda ve Amerika vatandaşı kişileri, seminer vermeleri amacıyla geçici olarak (1-2 hafta) Türkiye’ye getireceğinizi belirterek, aldığınız bu hizmet kapsamında eğitimcilere ödeyeceğiniz bedellerden vergi tevkifatı yapılıp yapılmayacağı hususunda bilgi talep edildiği anlaşılmakta olup konu hakkında Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır. 

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 6’ncı maddesinde, Türkiye’de yerleşmiş olmayan gerçek kişilerin sadece Türkiye’de elde ettikleri kazanç ve iratları üzerinden vergilendirilecekleri hüküm altına alınmış olup, 7’nci maddesinde, dar mükellefiyete tabi kimseler bakımından kazanç ve iradın Türkiye’de elde edilmesi, serbest meslek kazançlarında, serbest meslek faaliyetlerinin Türkiye’de icra edilmesi veya Türkiye’de değerlendirilmesi şartına bağlanmıştır.

Aynı Kanun’un 65 ve 66’ncı maddeleri bakımından, her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancı ve serbest meslek faaliyetini mutad meslek halinde ifa edenler de serbest meslek erbabıdır.

Gelir Vergisi Kanunu’nun 94’üncü maddesinin birinci fıkrasında, maddede sayılan ödemeleri nakden veya hesaben yaptıkları sırada istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecbur olanlar belirtilmiş olup anılan fıkranın (2/b) bendiyle de yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere 18’inci madde kapsamı dışındaki faaliyetler için yapılan ödemeler üzerinden %20 (Bakanlar Kurulunun 2009/14592 sayılı kararı ile) oranında tevkifat yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan,  “Türkiye ile Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşmaları”nın 14’üncü maddesinde “Serbest Meslek Faaliyetleri”ni düzenleyen hükümlere yer verilmiştir.

Buna göre,  Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD mukimi (yerleşik) gerçek kişilerin Türkiye’ye gelmeksizin Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD’de icra edecekleri serbest meslek faaliyetleri veya benzer nitelikteki diğer faaliyetler dolayısıyla elde edecekleri gelirleri vergileme hakkı yalnızca bu ülkelere aittir. Söz konusu faaliyetlerin Türkiye’de icra edilmesi durumunda ise; eğer kişi Türkiye’de bu faaliyetleri icra etmek için sürekli kullanabileceği bir sabit yere sahip ise veya Türkiye’de 12 aylık herhangi bir kesintisiz dönemde toplamda 183 gün veya daha fazla süre kalırsa Türkiye’nin de bu gelirleri vergileme hakkı bulunmaktadır.

Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD mukimlerinin Türkiye’de serbest meslek faaliyeti icrası için kaldığı sürenin tespitinde,  Türkiye’de birden fazla teşebbüse serbest meslek faaliyeti sunuyorsa bu faaliyetlerin tümü ve Türkiye’de toplam kalma sürelerinin dikkate alınması gerekmektedir.

Faaliyetlerin Türkiye’de icra edildiği durumda vergi tevkifatı yapmak zorunda olan vergi sorumlularının, tevkifat yükümlülüğünün doğduğu sırada Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD mukimi kişilerin faaliyet icrası amacıyla Türkiye’de 12 aylık herhangi bir kesintisiz dönemde toplam 183 gün veya daha fazla bir süre kalıp kalmama durumunu bilme imkanına sahip olmadığı durumda veya söz konusu kişilerin Türkiye'de birden fazla teşebbüse hizmet vermesi ihtimalinin söz konusu olduğu durumda, bahsi geçen ödemeler üzerinden vergi tevkifatı yapılması gerekmektedir.

Kendilerine yapılan ödemeler üzerinden vergi tevkifatı yapıldığı durumda Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD mukimi kişiler, Anlaşma hükümlerinin Türkiye’ye vergi alma hakkı tanımadığı durumda,  tevkif edilen vergilerin iadesi için bizzat veya vekilleri vasıtası ile ilgili vergi dairesine başvurabileceklerdir.

Anlaşmanın Türkiye’ye vergi alma hakkı tanıdığı durumlarda, Türkiye’de söz konusu serbest meslek kazançları üzerinden bu şekilde ödenecek vergiler; Anlaşma’nın “Çifte Vergilendirmenin Önlenmesine” ilişkin hükümleri çerçevesinde Danimarka ve ABD'de ödenecek vergiden mahsup edilebilecek olup Almanya ve Hollanda'da ödenecek vergiden istisna tutulabilecektir.

Anlaşmanın iç mevzuat hükümlerine göre mükellef lehine menfaat yarattığı durumlarda Anlaşma hükümlerinden yararlanabilmek için Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD mukimi kişilerin bu ülkelerde tam mükellef olduklarını ve tüm dünya kazançları üzerinden bu ülkede vergilendirildiklerini Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD yetkili makamlarından alacakları bir belge ile kanıtlamaları ve bu belgenin aslı ile birlikte Noterce veya Danimarka, Almanya, Hollanda ve ABD’deki Türk Konsolosluklarınca tasdik edilmiş Türkçe tercümesinin bir örneğini vergi sorumlularına veya ilgili vergi dairesine ibraz etmeleri gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

 

 

(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.